Ese urakodesha inzu cyangwa apartema muri Kansas City? Umujyi ukwizeza uburenganzira runaka. Dore ibyo ukeneye kumenya.
Mu mwaka wa 2019, Inama Njyanama y'Umujyi yemeje Itegeko rigenga Uburenganzira bw'Umukodesha (Tenant Bill of Rights), ryaharaniwe na KC Tenants.
Niba ushaka amakuru yose arambuye, iri ni ryo Tegeko ryuzuye rigenga Uburenganzira, kandi iyi ni politiki ndende y'umujyi igenga imibanire hagati y'umukodesha na nyir'inzu, ariko dore ingingo z'ingenzi z'uburenganzira burindwi bw'abakodesha:
- Uburenganzira bwo kubona icumbi ryiza kandi ryorohereza buri wese. Ibi birimo ibintu nk'uburenganzira bwo kubona ubushyuhe n'amazi ashyushye, ndetse no koroherezwa niba ufite ubumuga.
- Uburenganzira bwo kudakorerwa ivangura no kutihimurwaho. Ibi bisobanura ko nyir'inzu adashobora kugukangisha kukwirukana mu nzu cyangwa ngo akwihimureho mu bundi buryo niba utanze ikirego cyangwa usabye ko hari igisanwa mu nzu.
- Uburenganzira bwo guhabwa indishyi ikwiye n'ubutabera bwunga. Ibi bisobanura ko nyir'inzu yawe adashobora kugusohora mu nzu ku gahato atanyuze mu nzira zemewe n'amategeko z'urukiko, kandi ntiyemerewe kwanga gusubiza amafaranga y'ingwate watanze mu buryo bunyuranyije n'amategeko.
- Uburenganzira bwo kwishyira hamwe no kumvikana ku biciro n'amasezerano. Ibi bisobanura ko nyir'inzu adashobora kukwihimuraho azamura amafaranga y'ubukode cyangwa agukangisha kukwirukana mu nzu niba winjiye mu ihuriro ry'abakodesha cyangwa ukarishinga. Bisobanura kandi ko niba usabye ko hari ikintu cya ngombwa gisanwa maze nyir'inzu ntagikore mu gihe runaka cyagenwe, ushobora kucyisanira hanyuma amafaranga byagutwaye ukayakuramo mu bukode wishyura.
- Uburenganzira bwo kugira amacumbi ahendutse rwose, atekanye, afite isuku kandi ashobora kugerwamo na bose. Ibi bisobanura ko iyo wimukiye mu nzu ukodesha, nyir'inzu agomba kukubwira ibibazo iyo nyubako yagize mu gihe cyashize ndetse n'igereranya ry'amafaranga azajya agenda kuri serivisi z'ibanze nk'amazi n'amashanyarazi. Bisobanura kandi ko Kansas City izagufasha kubona ahandi ho gutura niba imiterere y'inzu ukodesha idatekanye.
- Uburenganzira ku buzima bwite no kwifatira ibyemezo. Ibi bisobanura ko nyir'inzu agomba kuguha integuza mbere yo kwinjira mu nzu ukodesha, kandi ko ufite uburenganzira bwo kuvugana mu buryo butaziguye na nyir'inzu ufite uwo mutungo cyangwa ushinzwe kuwucunga.
- Uburenganzira bwo kubona ubutabera no guhabwa ubuvuzi bungana kandi buboneye imbere y'amategeko. Ibi bisobanura ko ushobora kwirukanwa mu nzu gusa binyuze mu nzira yemewe y'urukiko, kandi ufite uburenganzira bwo kubona iri Tegeko ry'Uburenganzira bw'Umukodesha (Tenant Bill of Rights) iyo wimukiye mu nzu nshya.
Ibi byose birumvikana neza, si byo? Ariko harimo akabazo gato twatangaje mbere muri uyu mwaka. Kugira ngo ubwo burenganzira bugire agaciro gakomeye ku bakodesha, umujyi ukeneye kubushyira mu bikorwa.
UKWIYONGERA KW'AMAFARANGA YO GUFASHA ABAKODESHA
Mu ngengo y'imari y'uyu mwaka, Kansas City yageneye amadolari arenga miliyoni imwe Office of the Tenant (OTA), ishinzwe gusubiza ibibazo by'abakodesha no kubahiriza ubu burenganzira.
Ayo ni hafi inshuro eshatu z'amadolari $300,000 y'ibanze ibi biro byatangiranye, akaba yari ahagije kwishyura umuvugizi umwe gusa wari ushinzwe kwakira ibibazo byose by'abakodesha mu mujyi wose.
“NTACYO TWARUSHIJEHO KUMERERWA NEZA KURUTA UKO TWARI TUMEZE IMYAKA ITATU ISHIZE”
Amafaranga yongerewe akwiye gutuma umujyi urushaho gusohoza inshingano zawo zo kurinda ubu burenganzira bw'abakodesha, ariko bamwe mu mpuguke zaharaniye ko hajyaho Itegeko ry'Uburenganzira bw'Umukodesha (Tenant Bill of Rights) bavuga ko bitaragerwaho neza rwose, kandi ko kubishyira mu bikorwa bikiri hasi.
Jonathan Duncan, umwe mu bayobozi ba KC Tenants, yavuze ko ibyo biro bitarakora uko bikwiye, nubwo hari amafaranga yongerewe. Yavuze ko KC Tenants yagize abanyamuryango bahamagaye OTA bashaka ubufasha ariko bakaba nta bufasha babonye.
Kugeza ubu, Duncan yavuze ati: “Ni isezerano ritashyizwe mu bikorwa.”
UBUFASHA N'ABO MWAHAMAGARA
Niba uri umukodesha ukaba ukeneye ubufasha ku bijyanye n'ubukode, guharanira uburenganzira bwawe cyangwa gukemura ikibazo gikomeye ufite na nyir'inzu wawe, hari abantu ushobora guhamagara.
Muri Kansas City, abakodesha bashobora kwandikira cyangwa guhamagara Healthy Homes Inspection Program y'Ishami ry'Ubuzima kuri 816-513-6347 cyangwa kohereza imeri kuri Healthy.Homes@kcmo.org kugira ngo batange ikirego. Mushobora kandi guhamagara 311, ari yo nimero y'umujyi yo kumenyekanisha ibibazo.
KC Tenants, ihuriro ry'abakodesha mu mujyi wose, na bo batanga ubufasha ku bakodesha babukeneye. Nimero yabo yo guhamagara ni 816-533-5435.
Mushobora guhamagara Legal Aid of Western Missouri kuri 816-474-6750, Heartland Center for Jobs & Freedom kuri 816-278-1344 na UMKC School of Law Tenant Assistance Initiative kuri 816-343-8709.

